Son Dönem Osmanlı Hukuk Düşüncesi Çalıştayı

Son Dönem Osmanlı Hukuk Düşüncesi Çalıştayı

1839 Tanzimat Fermanıyla başlayan süreçte Osmanlı devleti her alanda ama özellikle hukuk alanda önemli bir değişim ve dönüşüm sürecine girmiştir. Gerek merkezi devletin reorganizasyonunda gerekse toplumsal alanların yeniden düzenlenişinde hukuk çok merkezi bir konuma gelmiştir. Baskın karakter olarak örfi hukuktan kanun hukukuna, hakim mahkemeler olarak şeriye mahkemelerinden nizamiye mahkemelerine, hukukun merkezi olarak medreseden mekteb-i hukuka geçiş gibi çok önemli kurumsal değişim göstergelerinin ardında esas olarak önemli bir zihniyet dönüşümü yatmaktadır. Çalıştayda, bu değişim ve dönüşümü hem kurumsal hem de düşünsel değişim boyutlarını dikkate alarak bir değerlendirmeye tabi tutulacaktır. Şeriye mahkemelerine yönelik düzenlemeler, ceza hukuku alanındaki gelişmeler, Mecelle ve Kanun-ı Esasi tadilleri ile Medhal-i İlm-i Hukuk eserleri üzerinden zihniyet okumaları bu çalıştay kapsamında Osmanlı son dönemine dair bir nazar ortaya koymayı hedeflemektedir.

09:00-09:30

Kayıt ve Açılış

09:30-10:30
Açılış Konuşması

Konu: Osmanlı Hukuk Anlayışında Dönüşümler

Hoca: Engin Deniz Akarlı / İstanbul Şehir Üniversitesi

10:45 – 11:45

I. Oturum

Oturum Başlığı: II. Meşrutiyet Sonrası Şer'iye Mahkemeleri

 

Oturum Başkanı: Fethi Gedikli / İstanbul Üniversitesi

 

Hamdi Çilingir / İLEM
İmtiyâzât-ı Mezhebiyenin Sınırı: Şerʿiye Mahkemeleri ile Gayrimüslim Mahkemelerinin Görev Alanına Dair Bir Tartışma

 

Sümeyye Şimşek / 29 Mayıs Üniversitesi
Adliye Nezaretine Bağlı Olduğu Dönemde Şerʿiye Mahkemeleri (1917-1920)

       12:00 – 13:00

     II. Oturum

Oturum Başlığı: II. Meşrutiyet Sonrası Kanun Tadilleri

 

Oturum Başkanı: Ali Adem Yörük / İstanbul üniversitesi

 

Abdullah Musab Şahin / Medipol Üniversitesi

II. Meşrutiyet Sonrası Mecelle Tadil Çalışmaları

 

Batuhan Ustabulut / Kocaeli Üniversitesi

Anayasalı ve Parlamentolu Monarşiden Anayasal ve Parlamenter Monarşiye: 1876 Kanun-İ Esâsîsi ve 1909 Değişiklikleri

13:00 – 14:00

Yemek ve Çay Arası

14:00 – 15:00

III. Oturum

Oturum Başlığı: Tanzimat’tan Meşrutiyet'e Suç ve Ceza

 

Oturum Başkanı: Necip Taha Gür / Yalova Üniversitesi

 

Hüseyin Önal / İLEM
II. Meşrutiyet Dönemi Kânûn-ı Ceza Değişikliklerinde Suça İştirak Bahsi ve Hukuki Tartışmalar

 

Meryem Yetkin / Boğaziçi Üniversitesi

Osmanlı Bağdat’ında Adalet: 19. Yüzyılda Bir Katil Davasının Serüveni

15:15 – 16:15

IV. Oturum

Oturum Başlığı: Medhal-i İlm-i Hukuk’a Bir Nazar

 

Oturum Başkanı:  Ali Osman Karaoğlu / Yalova Üniversitesi

 

Rukiye Sarısoy / Marmara Üniversitesi

Medhal-i İlm-i Hukuk’a Medhal: Hukuk İlminin Mebadisi

 

Mücahide Engin / Şehir Üniversitesi

Medhal-i İlm-i Hukuk’un Işığında Örf ve Kanun

16:15 – 16:20

Çay Arası

16:20 – 17:00

Müzakereler ve Kapanış

Genel Müzakere / Kapanış

Düzenleme Kurulu

Hamdi Çilingir, İLEM

Rahile K. Yılmaz, Marmara Üniversitesi

Talha Erdoğmuş, Sakarya Üniversitesi

Hüseyin Önal, İLEM

Yusuf Sefa Selvi, İLEM

Raportör

Mücahide Engin

Meryem Yetkin