İslami Demokrasi'nin Siyasi Ontolojisi


Konuşmacı Halil İbrahim Yenigün

Karşılaştırmalı Siyaset Teorisi sahasındaki tez çalışmasını esas alan bu konuşmada Halil İbrahim Yenigün, Afganî sonrası Müslüman siyaset teorisinde, hususen islâh ekolü dahilinde gözlenen siyasî söylem dönüşümlerine odaklandı. Temel teorik zemini ise Avro-Amerikan siyaset teorisinde son dönemde öne çıkan Siyaset Ontolojisi, Siyaset Teolojisi ve Radikal Demokrasi yazınları teşkil etti. Buradan hareketle farklı zamanlardan seçilmiş kimi Müslüman düşünürler ekseninde bir ontolojik anlatı geliştirildi. Sözkonusu anlatıyla yazarın ortaya koymak istediği düşünce, düşünürlerin siyasî düzlemde demokrasiye karşı değişen tavırlarının, fikir yapılarındaki ontolojik ve ahlâkî veçhelerle iç içe ele alındıkları takdirde daha yerli yerinde kavranabileceğidir.

Bu siyasî ontolojik analiz çerçevesinde Cemaleddin Afganî, Seyyid Kutub ve Fazlur Rahman’ın yanı sıra çağdaş Liberal İslâm tartışmalarına katılan Abdulvahab El-Efendi, Halid Ebu El-Fadl, Nadir Haşimî ve Abdullahî En-Naim gibi düşünürlere odaklanıldı. Yazar, bu düşünürlerin siyaset teorilerine özgün birer “ontopolitik burç” olarak yaklaştı. Böylelikle her bir düşünürün demokrasi veya öz-yönetime ilişkin öne sürdüğü fikirlerde düşünürün Tanrı tasavvurunun izlerini sürdü. Yine aynı doğrultuda, bu teorilerle inşa edilen Müslüman öznenin, vahyî metin ile, “öteki” ile ve nihayet diğer yaratılmışlar ile kurduğu ilişkiler vasıtasıyla nasıl biçimlendiğini incedi.

Siyaset ontolojisi bu proje için analitik bir araç olmanın ötesinde normatif bir anlam da taşımaktadır. Bu minvalde liberal Müslümanların formülleştirdiği demokrasi teorisine tenkitler getiren Yenigün, bu amaçla Radikal Demokrasi ve Eleştirel Siyaset Teolojisi’nin yakın dönemdeki daha ontolojik kurgularıyla diyaloga girerek Müslümanlara öz-yönetim konusunda daha farklı bir düşünme zemini önerme gayreti güttü.  Sözü edilen alternatif, halifelik ve adalete şahitlik vazifelerine daha çok duyarlık ile; “öteki”yle daha yücegönüllü ilişkilere açıklık ile; ve nihayet özgürlük ve eşitlik kavramlarının daha geniş yorumlarına bağlı bir sosyal adalet anlayışı ile şekillenmiştir.

Tarih Başlangıç Bitiş Yer
02 Kasım 2013 17:00 18:30 İlmi Etüdler Derneği
Takvime Ekle
İslami Demokrasi'nin Siyasi Ontolojisi
İlmi Etüdler Derneği