Türkiye'de Toplum ve Siyaset

Türkiye modernleşmesi, bir siyasi proje olarak gelişmiştir. Türkiye’de ba­tılı ülkelerde tecrübe edildiğinden farklı dinamikler üzerinden şekillenen kendine has modernleşme tecrübesi, toplumun farklı kesimleri arasında ve toplum ile devlet arasında bir bölünmüşlük ortaya çıkarmıştır. Bu bö­lünmüşlük, toplumda tarihsel ve kültürel kopmaların yaşanmasına sebep olmuştur. Osmanlı Devleti’nin son döneminde ve cumhuriyet sonrasında siyaset-toplum ilişkisinin bu değişim üzerinde kurulduğu görülebilir. Çok partili hayata geçişle birlikte toplumun siyasette aktör haline gelmesi, Türkiye’de siyaset-toplum ilişkisinde yeni bir dönem başlatmıştır. Çift ku­tuplu dünya düzeninde Türkiye’nin konumu, kentleşme ve sanayileşme sü­reçleri, gençlik hareketleri, askeri darbeler gibi gelişmeler, siyaset-toplum ilişkisini farklılaştırmıştır. Bu seminer dersinde Türkiye modernleşmesi sü­recinde toplum-siyaset ilişkisinin nasıl kurulduğu ve sürdürüldüğü krono­lojik olarak değerlendirilmeye çalışılacaktır. Ayrıca İslamcılık, milliyetçilik, muhafazakârlık, solculuk, batıcılık gibi siyasal anlayışların siyaset-toplum ilişkisindeki konumları ve bu ilişkiye etkileri tartışılacaktır.

Ön Okumalar

  • Adem Çaylak, S. Ali Avcu (Der.), Osmanlı’dan Günümüze Türkiye’nin Siyasal Hayatı, Ankara: Savaş Yayınevi
  • Hasan Bülent Kahraman, Türk Siyasetinin Yapısal Analizi I-II, Agora Kitap
  • Kemal Karpat, Türk Demokrasi Tarihi, Timaş Yay.
  • Eric Jan Zürcher, Modernleşen Türkiye’nin Tarihi, İletişim Yay.
  • Şerif Mardin, Türkiye’de Din ve Siyaset, İletişim Yay.

Program İçeriği

1. HaftaTanışma ve dersin işleyişine dair bilgi verilmesi
2. HaftaCemil Koçak,(2011), "Osmanlı/Türk Siyasi Geleneğinde Modern Bir Toplum Yaratma Projesi Olarak Anayasanın Keşfi: Yeni Osmanlılar ve Birinci Meşrutiyet", Cumhuriyete Devreden Düşünce Mirası: Tanzimat ve Meşrutiyet Birikimi,(Modern Türkiye'de Siyasi Düşünce, Cilt: 1), (Der. Mehmet Ö. Alkan), 9. Baskı, İstanbul: İletişim Yay., s. 72-82
3. HaftaKerem Ünüvar, (2011) "İttihatçılıktan Kemalizm’e: İhyadan İnşaya"  Cumhuriyete Devreden Düşünce Mirası: Tanzimat ve Meşrutiyet Birikimi, (Modern Türkiye'de Siyasi Düşünce, Cilt: 1),(Der. Mehmet Ö. Alkan), 9. Baskı, İstanbul: İletişim Yay. s. 129-142
4. Hafta

Mete Tunçay, (2012), "Laiklik ve Halkçılık", Eleştirel Tarih Yazıları içinde, 3. Baskı, Ankara: Liberte Yay., s.203-214

Mahmut Hakkı Akın, (2012), "Laiklik Sözleşmesi Temelinde Güdümlü Muhalefet: Serbest Cumhuriyet Fırkası", Akademik İncelemeler Dergisi, Cilt: 7, Sayı: 2, Adapazarı, s. 49-62 

5. Hafta

Hasan Bülent Kahraman, (2010), "Bir Parti Doğuyor", Türk Siyasetinin Yapısal Analizi II içinde, İstanbul: Agora Kitap, s. 195-214

Adem Çaylak, Şükrü Nişancı (2017), “Türkiye’de Çok Partili Siyasal Sürece Giriş: Demokrasiye Geçiş Mi, Siyasal Rejimin Restorasyonu Mu? (1946-1950)”, Türkiye’nin Siyasal Hayatı (Der. A. Çaylak, S.A. Avcu), Ankara: Savaş Yay., ss. 339-385.

6. HaftaKemal Karpat, (2010), "Demokrat Parti", Türk Demokrasi Tarihi içinde, İstanbul: Timaş Yay., s. 485-507
7. Hafta

Tanel Demirel, (2009), "1946-1980 Döneminde Sol ve Sağ", Dönemler ve Zihniyetler (Modern Türkiye'de Siyasi Düşünce, Cilt: 9), (Der. Ömer Laçiner), İstanbul: İletişim Yay., s. 413-450

Erkan Doğan (2017), “Türkiye’de Sol Düşünce ve Hareketlerin Tarihi”, Türkiye’nin Siyasal Hayatı (Der. A. Çaylak, S.A. Avcu), Ankara: Savaş Yay., ss. 155-173.

8. Hafta

Kemal Karpat, (2012), "Koalisyonlar Karmaşası", Kısa Türkiye Tarihi içinde, İstanbul: Timaş Yayınları, s. 203-210

Cemal Fedayi, (2017), “Türkiye’nin Siyasal ve Sosyal Kaos Dönemi”, Türkiye’nin Siyasal Hayatı (Der. A. Çaylak, S.A. Avcu), Ankara: Savaş Yay., ss. 485-522.

9. Hafta

Kemal Karpat, (2012), "Yeni Bir Döneme Doğru: 12 Eylül 1980 Darbesi", Kısa Türkiye Tarihi içinde, İstanbul: Timaş Yayınları, s. 210-217

Kemal Karpat, (2012), "Turgut Özal Dönemi: Öze Dönüş ve Normalleşme (1983-1993)", Kısa Türkiye Tarihi içinde, İstanbul: Timaş Yayınları, s. 218-227.  

10. Hafta

Fikret Çelik (2017), “28 Şubat Döneminde Türkiye’de Siyaset: Ak Parti Dönemine Kadar”, Türkiye’nin Siyasal Hayatı (Der. A. Çaylak, S.A. Avcu), Ankara: Savaş Yay., ss. 647-681

Adem Çaylak, Güliz Dinç, Melike Güngör, (2017), “Ak Parti Döneminde Türkiye’de Siyaset ve Muhafazakar Siyasetin Serencamı: 2002’den Günümüze”, Türkiye’nin Siyasal Hayatı (Der. A. Çaylak, S.A. Avcu), Ankara: Savaş Yay., ss. 709-765

Adem Çaylak, (2017), “15 Temmuz Darbe Girişimi ve Gülenizm’in Soykütüğü”, Türkiye’nin Siyasal Hayatı (Der. A. Çaylak, S.A. Avcu), Ankara: Savaş Yay., ss. 767-779.

Tarih Saat Yer
16 Şubat 2019 11:00 İLEM