E-Bülten Kaydı

Modern Tarih Yöntemiyle Kuran ve Hadis İncelemeleri

Hoca: Teyfur Erdoğdu

Gün ve Saat: Cuma, 18.00 / 20 Ekim – 8 Aralık 2017 (8 Hafta)

   

 

 

 

 

Dinin tarih disiplini açısından ele alınması dersin temel yaklaşımıdır. Bu temel yaklaşım içinde özel olarak Kuran’ın ve hadislerin kaydı ve intikali ve tedvini meselelerinin modern tarih yöntemi bakımından incelenmesi söz konusudur. Bu yaklaşımın önemi şudur: İlahiyat Fakültelerinde ele alınan ve öğretilen “Kuran tarihi” ve “Hadis tarihi ve usulü”, kullanılan yöntem ve hususi ıstılahlar yüzünden ilahiyat disiplini içinde hapis ve güncel tartışmalara cevap üretmekten uzak görülmektedir. Halbuki “Kuran tarihi” ve “Hadis tarihi ve usulü” sahabi/muhaddisler tarafından tarihçilik yapılarak ortaya çıkarılmış ve uygulanmıştır. Bu uygulamalar bilinen ilk modern tarih yönteminin temellerini oluştururlar. Buna rağmen ilerleyen dönemlerde “Kuran tarihi” ve “Hadis tarihi ve usulü” konuları ile tarihçiler arasına mesafe girmiş ve tarihçiler bu konulara uzak durmaya başlamışlardır. Bu gelişmeye paralel olarak eski dönemde İslam tarihçilerine baktığımızda bunların eserlerinde efsanelerle, mitlerle, ispatlanamayacak bilgilerle dolu İslam öncesi tarih yazım geleneğinin devam ettiğini görürüz. Kuran ve Hadis toplama, kayıt ve tedvin konusunda tarihçilik bakımından gayet hassas davranan hatta bugün kullandığımız modern tarih yöntemini ilk kez kullanan kültürel coğrafya, tarih eseri verirken bu hassasiyetini göstermemiştir. Bugün eksik olan “Kuran Tarihi” ve “Hadis Tarihi ve Usulü”nde kullanılan yöntem ve ıstılahat ile modern tarih yöntem ve ıstılahatı arasındaki köprüdür; hatta köprüden de öte bu konuların doğrudan tarih disiplini içine alınması ve Modern Tarih Yöntemi’nin hala eksik kaldığı (örneğin sözlü tarih, metnin râviler açısından tasnifi gibi) alanları doldurmaktır. Dersin yöntemi modern tarih yöntemi ile hadis usulünün karşılaştırılmasıdır.

Program Öncesinde Gerekli Görülen Ön Okumalar

Teyfur Erdoğdu, 2000'den sonra Türkiye'de tarihçilik, Mehmet Fuat Köprülü, ed. Yahya Kemal Taştan, T.C. Turizm ve Kültür Bakanlığı Yay., Ankara 2012:277-302.

Teyfur Erdoğdu, Tarih yazıcılığında gerçek (realitas)-hakikat (veritas) sorunsalı), Cumhuriyet Döneminde Türkiye'deTarihçilik ve Tarihyazıcılığı Sempozyumu, Ankara, 18-20 Mart 2010, Ankara 2011: 31-40

Teyfur Erdoğdu, Açık tarihçilik: Tarih inşasında tartışmalı konular yeni eğilimler-yeni imkânlar, Tarihyazıcılığı, Cogito Özel Sayısı, ed. Teyfur Erdoğdu, 73, 2013: 400-434.

Teyfur Erdoğdu, Tarih Araştırmalarında Yeni Eğilimler, Sosyal Bilimlerde Yeni Eğilimler, ed. Lütfi Sunar, Ankara 2015: 39-102.

Program İçeriği

1. Hafta: Tarih metodolojisinin temel özellikleri ve ilahiyat metodolojisinden farklarının ele alınması.

2. Hafta: Kur’an ve hadis toplama ve kaydetme ve tedvin yöntemlerinin ayniliği meselesinin incelenmesi.

3. Hafta: Kur’an ve hadis toplama ve kaydetme ve tedvin yöntemlerinin ayniliği meselesinin incelenmesi.

4. Hafta: Hadislerin modern tarih metodolojisi açısından ele alınması sonucunda hadiste içtihad kapısının kapanması meselesinin ele alınması.

5. Hafta: Hadislerin modern tarih metodolojisi açısından ele alınması sonucunda hadiste içtihad kapısının kapanması meselesinin ele alınması.

6. Hafta: Peygamberin Kur’an yanı sıra hüküm koyma yetkisinin tarih metodolojisi açısından ele alınması.

7. Hafta: Peygamberin Kur’an yanı sıra hüküm koyma yetkisinin tarih metodolojisi açısından ele alınması.

8. Hafta: Sonuç ve değerlendirme

-   A   +

İLEM - İlmi Etüdler Derneği

TARAFINDAN HOST EDİLMEKTEDİR.